Waarom DAO ons interesseert
Histamine is een molecuul dat op natuurlijke wijze ontstaat in veel voedingsmiddelen, vooral in gefermenteerde (belegen kaas, vleeswaren, wijn, visconserven), en de hoeveelheid verschilt enorm van product tot product. Onder normale omstandigheden vormt dat geen enkel probleem: zodra het in de darm aankomt, breekt een enzym met de naam diamine-oxidase (DAO) het af voordat het in het bloed terechtkomt. De EFSA schat dat een gezond persoon zonder moeite tussen 25 en 50 mg histamine per maaltijd verdraagt.
Het probleem ontstaat wanneer dat enzym niet snel genoeg werkt. Dat staat bekend als histamine-intolerantie, een situatie waarvan wordt geschat dat ze minstens 1 tot 3 % van de bevolking treft en die samengaat met zeer uiteenlopende klachten (hoofdpijn, jeuk, rood aanlopen, verstopte neus of maag-darmklachten). Het klassieke antwoord was het histaminearme dieet, maar dat is zo beperkend dat het moeilijk vol te houden is. Vandaar de groeiende belangstelling voor supplementen die DAO leveren en helpen de histamine uit het eten zelf af te breken.
Wat er is vergeleken, en waarom dat nieuw is
Tot nu toe waren er verschillende DAO-bronnen die apart werden onderzocht, met verschillende methoden en in verschillende laboratoria, waardoor een echte vergelijking onmogelijk was. Dit werk is het eerste dat alle drie onder dezelfde omstandigheden naast elkaar zet:
Plantaardige DAO: gekiemde en gevriesdroogde scheuten van groene erwt, kikkererwt, linze en soja.
Dierlijke DAO: eiwitextract uit varkensnier, de bron die sinds 2017 in de Europese Unie is toegelaten en die tegenwoordig in de meeste supplementen op de markt zit.
Microbiële DAO: enzym van de gist Yarrowia lipolytica, biotechnologisch geproduceerd en nog in de onderzoeksfase.
Er werden vier aspecten gemeten: hoeveel activiteit elke bron heeft, hoe doeltreffend ze zich aan histamine bindt, welke andere aminen ze kan afbreken en, in de praktijk misschien wel het belangrijkste, hoe lang ze actief blijft in de darm.
Activiteit: de gist voert de lijst aan, en bij de planten wint de erwt
De microbiële DAO vertoonde veruit de hoogste specifieke activiteit (11,12 nkat/mg eiwit), ongeveer 20 keer boven de plantaardige bronnen en ongeveer 300 keer boven de dierlijke. Van de plantaardige scheuten was de groene erwt de krachtigste (0,50 nkat/mg), gevolgd door kikkererwt en linze; soja bleef flink achter. Het varkensnierextract noteerde 0,03 nkat/mg.
Het voordeel van plantaardige oorsprong: ze remt niet af en houdt het langer vol
Hier verschijnen de twee bevindingen die het interessantst zijn voor wie aan een echt supplement denkt en niet aan een reageerbuis.
De eerste heeft met verzadiging te maken. DAO uit varken en uit gist hebben last van wat substraatremming heet: als er veel histamine in de buurt is, blokkeert de histamine zelf het enzym en presteert het minder precies wanneer het het hardst nodig is. Bij de varkensvariant is die rem al bij lage concentraties te zien. De plantaardige DAO vertoonde dat gedrag daarentegen bij geen van de vier onderzochte peulvruchten, ze blijft dus werken, ook bij maaltijden die bijzonder rijk zijn aan histamine. Het is de eerste keer dat dit verschil wordt beschreven.
De tweede is de weerstand tegen de spijsvertering. Onder nagebootste darmomstandigheden (pH 6,8, 37 °C, pancreasenzymen en voedingsstoffen) behielden de gevriesdroogde scheuten van groene erwt na 60 minuten de helft van hun activiteit en na drie uur nog altijd 40 %. De DAO uit varkensnier en uit gist hielden het respectievelijk 30 en 20 minuten vol en waren binnen anderhalf uur volledig inactief. Vertaald naar het echte leven: het plantaardige enzym begeleidt de maaltijd veel langer in de darm.
Elke bron heeft haar voorkeuren
Histamine reist niet alleen. In gefermenteerde voedingsmiddelen zitten ook andere biogene aminen (cadaverine, putrescine, tyramine) die om hetzelfde enzym concurreren. De plantaardige DAO bleek bijzonder doeltreffend tegen cadaverine en putrescine, die uit varkensnier maakte nauwelijks onderscheid tussen beide en brak tyramine helemaal niet af, en de microbiële blonk vooral uit tegen tyramine. Het zijn complementaire profielen, en weten welke welke is, maakt het mogelijk de bron te kiezen op basis van het soort voedsel en het doel.
Kort samengevat
De studie bevestigt dat niet alle DAO gelijk is en dat de keuze van de bron praktische gevolgen heeft. De microbiële route is op papier de krachtigste en belooft veel voor de toekomst. De plantaardige bron, en in het bijzonder de scheut van groene erwt, combineert een solide activiteit met twee eigenschappen die zich rechtstreeks vertalen in prestaties in de darm: ze wordt niet geblokkeerd door hoge histamineconcentraties en blijft veel langer actief. Daar komt een in de huidige markt allerminst klein voordeel bij: haar 100 % plantaardige oorsprong maakt haar geschikt voor vegetarische en veganistische groepen of voor mensen met religieus bepaalde voedingsbeperkingen.
NaturDAO, pionier in plantaardige DAO
Dit alles houdt op theorie te zijn zodra het bij de consument aankomt, en hier is één gegeven het onthouden waard: NaturDAO was het eerste voedingssupplement op de markt met DAO van plantaardige oorsprong. Daarvoor had wie zijn enzym wilde ondersteunen alleen de dierlijke route tot zijn beschikking.
Die voorsprong was geen toeval. Kiezen voor de erwtenscheut (Pisum sativum) betekende precies de plantaardige bron kiezen die de wetenschap gaandeweg heeft bevestigd als de actiefste, de bron die niet blokkeert wanneer het eten vol histamine zit en die de gang door de darm het best doorstaat. Vandaag geven de vergelijkende gegevens die keuze gelijk.
Bij het bewijs komt het voor de hand liggende: een 100 % plantaardige formule, geschikt voor wie vegetarisch of veganistisch eet en voor wie uit overtuiging of religieus geloof geen varkensproducten gebruikt. De eerste zijn opende de categorie. De resultaten die de wetenschappelijke literatuur nu publiceert, verklaren waarom het de moeite waard was haar te openen.
Bron
Costa-Català J, Kettner L, Latorre-Moratalla ML, Vidal-Carou MC, Comas-Basté O, Fischer L. Comparative characterization of diamine oxidase (DAO) activity from plant, animal and microbial matrices. Food Bioscience. 2025;73:107771. DOI: 10.1016/j.fbio.2025.107771.